(TÔNG NHẠC) CỦA BÀI NHẠC TRONG PHẦN MỀM DJ
Mixing theo key ( tông nhạc, đi kèm là một hợp âm chủ ban đầu): là một trong những cách tốt nhất để tạo nên một bản "mix" mượt mà, không bị gián đoạn, nghe xuôi tai tạo ra sự cộng hưởng, hòa âm giữa từng "track" này đến "track" tiếp theo, làm tăng hoặc giảm độ lửa( độ bốc) trong mỗi "track" làm cho người nghe cảm thấy xuôi tai và cuốn hút.
%20c%E1%BB%A7a%20b%C3%A0i%20nh%E1%BA%A1c%20trong%20ph%E1%BA%A7n%20m%E1%BB%81m%20DJ.jpg)
Nhưng bạn có biết là bạn có thể điều chỉnh tông nhạc( hợp âm chủ )của "track" bạn chơi bằng"phần mềm DJ" để có thể làm mỗi "track" phù hợp với nhau.
GIỚI THIỆU NHANH VỀ "KEYLOCK"
Keylocking ở các phần mền DJ ngày nay (and on some turntables, like the Stanton STR8.150 at right) cho phép DJs biến đổi "tempo" mà không làm thay đổi "pitch" (cao độ của bản nhạc) - tức là nếu sóng âm thanh giao động ở mức càng cao thì tần số càng lớn nghe âm rất là cao, còn bass thì dao động ở tần số thấp nghe rất trầm.
Điều đó giúp ngăn chặn việc cao độ của bản nhạc bị thay đổi không theo ý muốn của bạn khi "mix" với các bản khác. Điều thuận lợi này cho phép "mix" các bản nhạc có "tempo" khác nhau mà không làm bản nhạc nghe âm trầm như tiếng quái vật, như ma hát hoặc nghe giống "chipmunk" vậy. (
Nếu ko tin bạn có thể kiêm tra bằng cách cho 1 bản nhạc vào một DAW( Digittal Audion Workstation ) như FL Studio, Ableton, Cubase, trên pianoroll nhấn phím c3 thì nghe tiếng hát thật chậm và trầm như ai đó rên rỉ nếu nhấn c6 thì nghe như "chipmunk" và rất nhanh, đều là sự thay đổi của cao độ dẫn đến tốc độ thay đổi và ngược lại.
Keylocking có chức năng xử lý tín hiệu kĩ thuật số của bản nhạc và biến đổi nó (nếu muốn biết rõ quy trình của xử lý kĩ thuật số trong âm thanh đọc thêm tại en.wikipedia.org), nên cho phép đổi tốc độ của bản nhạc và sau đó điều chỉnh cao độ tới mức độ tương đương ( bù trừ cao độ cho nhau) như cũ để tạo ra bản nhạc có tốc độ khác mà vẫn giữ đúng tông như ban đầu. Nhưng vấn đề phát sinh ra là nếu bạn điều chỉnh tempo (tốc độ) bản nhạc quá nhiều ( tăng cao quá hoặc thấp quá), sẽ làm cho chất lượng bản nhạc giảm đi đáng kể.
Bạn không tin thì có thể thử cho vào một bản nhạc với chất lượng tốt, giai điệu mạnh, kích hoạt keylock, nghe thử âm thanh như thế nào nếu ở mức +50% hoặc -50% ở nút điểu chỉnh xem như thế nào
Nhưng trong bài viết này chúng ta sẽ nói về một cách khác mà các kĩ sư âm thanh hay dùng.
GIỚI THIỆU NHANH VỀ PITCH SHIFTING
Pitch-shifting không chỉ dùng cho ca sĩ hát rap và thường thấy dùng trong Skrillex's vocal, nó còn thực sự là công cụ hữu ích cho phép dj biến đổi "key"( tông của bản nhạc). Trong thực tế khi việc chuyển đổi cao độ của bản nhạc trong định dạng đĩa than truyền thống thì không kèm theo sự thay đổi trong tốc độ, một số phần mềm DJ được phát triển sử dụng tính năng đó để cho phép DJ tăng giảm Key lên xuống mà không làm biến đổi "tempo" hoặc ngược lại
Bởi vì Pitch Shifting chuyển đổi cao độ ( key của track) với tempo giữ nguyên hoạt động giống với cách keylog làm, nên bạn không thể thay đổi quá nhiều từ key gốc, nhưng nó thì phù hợp cho bạn có thể điểu chỉnh key gốc lên hoặc xuống 1 hay nửa cung, cho bạn một số lựa chọn khi thay đổi tông nhạc trong bản mix
Nếu bạn chưa quen với các quy tắc cơ bản của vòng hợp âm trên vòng hợp âm Camelot Wheel / Openkey Wheel / circle of fifths (hình trên), các bản nhạc được mix hay nhất nếu nó tương thích key (tông nhạc,hợp âm chủ với nhau)
Ví dụ:
Nhìn vào hình bên trái ( Camelot wheel)
Tăng nửa cung, thêm 7 vào key bạn đang có . Bạn đang ở E-flat Minor (2A), thêm 7 vào thì bạn ở E Minor (9A). Bôi đen là kí hiệu theo nhạc, gạch chân là kí hiệu theo camelot wheel.
Để tăng 1 cung, thêm 2 vào vào key ban đang có. Đang ở C Minor (5A), thêm 2 và bạn có D Minor (7A).
Vì vậy, nếu bản nhạc mà bạn mix không phù hợp với nhau do có sự khác biệt tông của bản nhạc, bạn có thể thử thay đổi độ cao của bản nhạc sử dụng các phần mềm DJ có chức nằng thay đổi cao độ của bản nhạc.
Đọc 3 phần dưới để biết cách làm trên các phần mềm.
CÁCH THAY ĐỔI KEY CỦA BÀI NHẠC TRONG PHẦN MÊM TRAKTOR
Traktor có núm điều chỉnh ngay ở giữa tracktor (nhìn hình bên phải, ô được làm nổi bằng hình chữ nhật màu xanh).
Nhấp chuột phải vào nút và bạn có một thanh kéo thả giúp kiểm soát tốt hơn - nhưng với thiết lập mặc định, 1 lần nhấp + / - nút điều chỉnh thì làm tăng/giảm 1 nửa cung. Trên vòng hợp âm Camelot và Openkey, điều này tương đương với việc tăng hoặc giảm 7 trên vòng hợp âm này.
Traktor Knob Adjustment Tips: Khi bạn điều chỉnh nút trong Traktor sử dụng chuột, thì dễ gây chán nản cho bạn đặc biệt là với một máy tính xách tay với trackpad.
Nếu bạn muốn chính xác hơn khi sử dụng chuột, giữ phím Shift trong khi điều chỉnh bất kỳ núm điều chỉnh nào và nó sẽ giúp bạn làm chậm tốc độ di chuyển núm , cho phép bạn điều chỉnh chính xác hơn.
Nhấp đúp chuột vào bất kỳ núm để nhanh chóng trở về với giá trị bằng không.
CÁCH THAY ĐỔI KEY CỦA BÀI NHẠC TRONG PHẦN MÊM VIRTUAL DJ
Mặc dù Virtual dj bị đánh giá thấp bởi nhiều DJ sử dụng các phần mềm khác( cũng giống như là FL studio bị coi thường so với Logic và Albeton ), nhưng phần mềm này thực sự là một trong những phần mềm tốt nhất cho việc thay đổi key của bản nhạc bạn mix vì những tiện ích như sau:
Tích hợp trong phần mềm chức năng phát hiện key (tông bạn đang chơi)
Hiển thị kịp thời các key được thay đổi khi điều chỉnh được thực hiện, ở giữa góc phía bên trên (xem hình bên phải)
Ghi nhận và Cho phép thay đổi hiển thị giữa kí hiệu key tròng vòng hợp âm camelot và vòng hợp âm nhạc thông thường ( đọc thêm link sau để xem sự khác biệt giữa Camelot wheel và Musical wheel Energy Boost Mixing )
Điều chỉnh Key được giữ cố định.
Vì những tính năng được thiết lập ở trên, thay đổi key của một ca khúc trong Virtual DJ là khá dễ dàng - chỉ cần xoay núm KEY trong phần Effect, và nó sẽ làm thay đổi key chủ của ca khúc và hiển thị thông tin trên phần mềm (như hình trên) . Cũng giống như trong Traktor, mỗi khấc( vết khía) trên núm là 1 nửa cung, hoặc tăng/giảm 7 trên vòng tròn của vòng hợp âm Camelot.
CÁCH THAY ĐỔI KEY CỦA BÀI NHẠC TRONG PHẦN MÊM SERATO / SERATO DJ
Đáng ngạc nhiên là phần mềm này không có chức năng thay đổi cao độ của bản nhạc độc lập với tempo. ("Hi vọng sau bài viết này Serato DJ sẽ có những thay đổi, để khi chuyển KEY bài nhạc không bị chạy tempo")
Ta có thể thay đổi "key lock" bằng việc điều chỉnh núm "pitch fader", nhưng vẫn không thể giữ nguyên tempo mong muốn ( nhớ là tắt chế độ keylock).
USE YOUR EARS!
HÃY SỬ DỤNG ĐÔI TAI CỦA BẠN !
Như đã nhắc ở phần đầu, điều thực sự quan trọng là đôi tai của bạn như là công cụ tốt nhất giúp bạn mix các bản nhạc lại với nhau. Đừng bao giờ giới hạn bản thân của bạn chỉ bằng việc mix các bản nhạc lại với nhau mà nghe hay, hợp tai dựa trên quy luật của vòng hợp âm camelot mà không mix những bản nhạc mặc dù đã dùng đúng vòng hợp âm camelot mà nghe vẫn dở tệ, hãy dùng đôi tai để cảm nhận và cứ vặn núm điều chỉnh ,ai biết được là rất có thể sẽ vô tình tạo ra những âm thanh hay và đi theo những hợp âm dị
Bạn nên luôn luôn nhớ rằng phải sử dụng việc thay đổi key của một bản nhạc 1 cách cẩn thận- vì việc sử dụng quá mức trên một bản nhạc nổi tiếng mà nhiều người thường nghe sẽ làm khán giả đặt câu hỏi" bạn đang làm cái quái gì vậy, đang phá hỏng một tác phẩm à", việc thay đổi đột ngột nhiều hơn một cung dẫn đến việc giảm chất lượng của tín hiệu âm thanh. Nhớ mỗi lần bạn nên kiểm tra bản nhạc trên tai nghe khi bạn đang thử thay đổi tông của bản nhạc trước khi bản đem vào mix với các bản nhạc còn lại.
( Ghi chú: bài dịch có thể có thiếu sót hoặc nhiều phần có thể chưa được chính xác, rất hoan nghênh bạn nào phát hiện lỗi sửa sai và bổ sung để bài dịch được hoàn thiện.
Cảm ơn các bạn đã dành thời gian để đọc bài này, nếu thấy hay và bổ ích hãy bấm share để bạn bè yêu thích DJ được đọc nha)
Nguồn: www.djtechtools.com
